Netto salaris huisarts: de praktijkhouder krijgt geen loon

Wie googelt op netto salaris huisarts, krijgt bedragen te zien die tienduizenden euro's uit elkaar liggen — en ze kunnen allebei kloppen. Een huisarts in loondienst zit volgens VvAA tussen de 85.000 en 120.000 euro bruto per jaar. Een praktijkhoudende huisarts houdt bij een normpraktijk gemiddeld zo'n 150.000 euro over. Alleen: dat tweede bedrag is helemaal geen salaris.

Een praktijkhouder krijgt namelijk nooit een loonstrook. Wat onderaan de streep staat is ondernemerswinst: de omzet van de praktijk min alle kosten. Personeel, huur, ict, verzekeringen en pensioen gaan er eerst af. De NZa rekent voor 2025 met een normatieve arbeidskostencomponent van 202.476 euro per fulltime praktijkhouder, maar dat is een rekenpost in het tarief — geen bedrag dat op iemands rekening verschijnt.

Voor wie nu kiest tussen een dienstverband en een eigen praktijk is dat onderscheid het halve verhaal. De andere helft is de fiscus. Beide groepen komen ruim boven de hoogste schijf van box 1 uit, waardoor een fors deel van het brutoverschil verdampt voordat het je betaalrekening haalt. Netto liggen de twee routes dichter bij elkaar dan de brutobedragen doen vermoeden.

Netto salaris huisarts: wat blijft er echt over?

Een vuistregel helpt hier meer dan een rekentool. Over inkomen boven de tweede schijf betaal je in box 1 bijna vijftig procent, dus van elke extra bruto euro houd je grofweg de helft. Het gat tussen een goed betaalde loondienstbaan van 120.000 euro en een gemiddelde praktijkwinst van 150.000 euro is 30.000 euro. Netto blijft daar zo'n 15.000 euro van over: ongeveer 1.250 euro per maand. En daar moet nog van alles af.

Loondienst: een cao die tot eind 2027 vastligt

Wie in loondienst werkt, weet precies waar hij aan toe is. LHV, InEen en LAD sloten een nieuwe Cao Huisartsen in loondienst die loopt van 1 oktober 2025 tot en met 31 december 2027. Daarin zit 3,5 procent loonsverhoging per 1 augustus 2026, nog eens 4 procent per 1 januari 2027 en een eindejaarsuitkering die met 0,75 procent omhooggaat. Samen goed voor 8,25 procent structureel.

Daar bovenop komt een eenmalige uitkering van 4,25 procent van het jaarsalaris, te betalen in september of oktober 2026. De PD-schaal krijgt per 1 augustus 2026 een extra trede 7, HD-functies krijgen negen extra vakantie-uren per jaar en het persoonlijk kostenbudget keert per 1 januari 2027 terug met jaarlijkse indexatie. Zelfs overwerk van een half uur of minder telt voortaan mee.

Wat een praktijkhouder van die winst moet aftrekken

De winst van een praktijkhouder is bruto in de meest letterlijke zin: er zit geen enkele werkgeversbijdrage in verstopt. De NZa hanteerde voor 2024 een norminkomen van 171.940 euro, nog vóór aftrek van persoonlijke beroepskosten. VvAA vat het scherp samen in een artikel van eind januari 2026.

Een praktijkhoudende huisarts ontvangt geen salaris, maar ondernemerswinst.

Pensioen dat je helemaal zelf betaalt

Bij een dienstverband draagt de werkgever een deel van de pensioenpremie. Als praktijkhouder betaal je die premie uit je eigen winst. Wil je hetzelfde pensioen opbouwen als je collega in loondienst, dan gaat dat rechtstreeks van je besteedbaar inkomen af. Het is voor veel zelfstandige artsen een van de grootste vaste posten in de jaarbegroting.

Een aov in plaats van loon bij ziekte

Word je ziek in loondienst, dan loopt je salaris door. Als ondernemer stopt de omzet niet meteen, maar je waarnemer moet wel betaald worden. Daarvoor sluit je een arbeidsongeschiktheidsverzekering, en die premie loopt op naarmate je ouder wordt. Prima verzekerbaar, maar het is een kostenpost die op geen enkele loonstrook van een collega terugkomt.

Vakantiegeld dat niemand overmaakt

Vakantiegeld, eindejaarsuitkering en doorbetaalde vrije dagen staan in de cao zwart-op-wit. In een eigen praktijk bestaan ze simpelweg niet. Ga je drie weken weg, dan regel je zelf vervanging en betaal je die uit diezelfde winst. Reken dat mee en het effectieve uurloon van een praktijkhouder schuift een flink stuk richting dat van een collega in loondienst.

Waarom steeds minder artsen een praktijk overnemen

De cijfers volgen niet de portemonnee, maar het risico. Nivel telde in 2023 nog 7.561 praktijkhoudende huisartsen, een aantal dat jaarlijks licht daalt. Tegelijk groeide het aantal regulier werkzame huisartsen van 11.902 in 2023 naar 12.246 in 2024, vooral door meer huisartsen in dienst van een huisarts en meer vaste waarnemers. Daarnaast werken naar schatting 2.200 huisartsen uitsluitend tijdelijk waarnemend.

De ruil is helder: geen goodwill, geen personeel in dienst, geen praktijk die je over twintig jaar weer moet verkopen. Daar staat tegenover dat praktijkhouders volgens VvAA 1,3 tot 1,5 keer meer verdienen dan waarnemers, en dat een normpraktijk van ongeveer 2.095 patiënten al snel veertig uur per week of meer opslokt.

Zo reken je jouw eigen situatie door

Wil je weten wat het netto salaris huisarts in jouw geval oplevert, reken dan niet met een jaarcijfer uit een vacaturetekst of een aggregatorsite. Zet drie dingen naast elkaar voordat je tekent of een praktijk overneemt:

• De cao-schaal en trede die bij je functie horen, inclusief de verhogingen van augustus 2026 en januari 2027.
• De jaarrekening van de praktijk over drie jaar, niet alleen het laatste jaar.
• Je eigen kosten als ondernemer: pensioenpremie, aov, waarneming bij vakantie en ziekte, en de financiering van de overname.

Vraag een praktijk die je overweegt gewoon om die cijfers; een verkoper die ze niet wil delen, vertelt je daarmee al iets. En houd de komende maanden de NZa-tarieven voor 2027 in de gaten, want die bepalen de omzetkant van elke praktijk. Wie het netto salaris huisarts serieus wil vergelijken, kijkt naar wat er na alle premies overblijft per gewerkt uur — niet naar het bedrag in de advertentie.